Metody kartograficzne
Data: 02-04-2010 o godz. 19:46:20
Temat: Nauka




   Metody kartograficzne należą do podstawowych narzędzi w prowadzonych analizach i syntezach geograficznych.
   Jeżeli chcecie się dowiedzieć czegoś więcej na ten temat, przeczytajcie dalszą  część artykułu.



   Metody te są niezwykle ważnym elementem badań w geografii oraz we wszystkich naukach, które wykorzystują i przetwarzają informacje przestrzenne, np. w gospodarce przestrzennej, planowaniu przestrzennym, urbanistyce. Istota metody kartograficznej polega przede wszystkim na tym, że z jednej strony dokonuje się przestrzennego zestawienia zgromadzonych wcześniej informacji, z drugiej zaś uzyskany obraz staje się podstawą do bardziej zaawansowanych interpretacji, np. analizy rozmieszczenia lub współwystępowania różnych zjawisk.
   Wybór metody prezentacji zależy przede wszystkim od rodzaju zgromadzonych informacji (temat mapy), przeznaczenia mapy (cel tworzenia mapy) i wielkości mapy (skala i stopień generalizacji).
  
    Metody prezentacji zjawisk dzielą się na dwie główne grupy :

* metody prezentacji cech jakościowych - metody te służą do tworzenia map, na których można odczytać występowanie określonych zjawisk, np. występowanie upraw pszenicy w Europie;
* metody prezentacji cech ilościowych - metody te służą do tworzenia map, na których można odczytać natężenie występowania określonych zjawisk, np. wielkość zbiorów pszenicy w państwach europejskich.

Jakościowe metody prezentacji zjawisk

Wśród jakościowych metod prezentacji zjawisk do najważniejszych zaliczamy:

* metodę sygnaturową - ten sposób prezentacji pozwala na przedstawienie rozmieszczenia zjawisk za pomocą umownych znaków (sygnatur). Metodę tę stosuje się, gdy obiektów takich, jak np.: kopalnia, muzeum, pomnik przyrody, nie można przedstawić w skali mapy. Sygnatury dzieli się na punktowe i liniowe. Sygnatury punktowe prezentują miejsce występowania określonych zjawisk lub obiektów. Sygnatury punktowe mogą być znakami geometrycznymi (koła, kwadraty, trójkąty), obrazkami lub literami. Sygnatury liniowe pokazują przebieg zjawisk i obiektów o charakterze liniowym, np. rzek, kanałów, dróg, linii przesyłowych.
* metodę zasięgów - ten sposób prezentacji pozwala na zaznaczenie powierzchni występowania zjawisk za pomocą barwy, szrafu lub konturu (obrysu powierzchni). W przypadku oznaczenia zasięgu tylko konturem należy wprowadzić dodatkowe oznaczenie informujące, na której z części rozciętej linią mapy występuje zjawisko. Zazwyczaj rysuje się krótkie kreski, prostopadłe do konturu, skierowane do wnętrza zasięgu. Bardzo często zasięg zjawiska zaznacza się również napisem.
* metodę powierzchniową - jest modyfikacją metody zasięgów. Metodę tę stosuje się do oznaczenia barwami lub szrafem powierzchni, na które został podzielony większy obszar. Podstawą podziału obszaru jest zróżnicowanie jakościowe jakiejś cechy, np. mapa podziału politycznego świata, mapa podziału administracyjnego kraju, mapa typów gleb, mapa użytkowania ziemi.

Ilościowe metody prezentacji zjawisk

Wśród ilościowych metod prezentacji zjawisk do najważniejszych zaliczamy:

* metodę izolinii - ten sposób prezentacji pozwala na przedstawienie zjawisk, które zmieniają się w przestrzeni w sposób ciągły. Izolinie łączą punkty o takim samym natężeniu (wartości) danego zjawiska. Izolinie ukazujące zmienność odpowiednich zjawisk mają własne nazwy, np.:
- izohipsy - linie jednakowej wysokości,
- izobary - linie jednakowego ciśnienia atmosferycznego,
- izotermy - linie jednakowej temperatury,
- izohiety - linie jednakowej sumy opadów,
- izohaliny - linie jednakowego zasolenia.
   Dla lepszej czytelności mapy wykonanej metodą izolinii bardzo często wprowadza się skalę barw. Barwami pokrywa się powierzchnie znajdujące się pomiędzy izoliniami. Zmiana natężenia barw informuje o zmianie natężenia zjawiska.
* metodę kropkową - ten sposób prezentacji pozwala na określenie wielkości zjawiska za pomocą znaków punktowych (kropek), przy czym punktom przypisywana jest odpowiednia wartość, np. 1 kropka - 1 000 mieszkańców. Na mapie regionu, w którym mieszka np. 50 000 mieszkańców, należy zatem postawić 50 kropek. Więcej kropek należy postawić tam, gdzie natężenie zjawiska jest większe, mniej zaś tam, gdzie natężenie zjawiska jest mniejsze.
* metodę kartogramu - ten sposób prezentacji pozwala na przedstawienie natężenia zjawiska w jednostkach podziału terytorialnego za pomocą barw lub szrafu o ustalonej skali. Skala barw lub szrafu dopasowana jest do wyznaczonych przedziałów, które pokazują zmienność zjawiska. Metoda kartogramu prezentuje zjawiska, których zróżnicowanie podaje się w liczbach względnych, np. gęstość zaludnienia, przyrost rzeczywisty ludności, udział powierzchni gruntów ornych.
* metodę kartodiagramu - ten sposób prezentacji pozwala na umieszczenie w jednostkach podziału terytorialnego diagramów (np. kołowych, słupkowych), które pokazują wielkość zjawiska, a także jego wewnętrzną strukturę.

   Myślę, że po przeczytaniu tego artykułu każdy z Was będzie znał metody kartograficzne.







Artykuł jest z Zespół Szkół w Błędowie
http://www.bledow.edu.pl

Adres tego artykułu to:
http://www.bledow.edu.pl/modules.php?name=News&file=article&sid=995