Zjawiska potwierdzjące słuszność ... - część II
Data: 12-05-2010 o godz. 21:12:43
Temat: Nauka


   W tym artykule przedstawię zjawiska potwierdzające słuszność podstawowych założeń teorii kinetyczno - molekularnej budowy ciał, które potwierdzają nasze codzienne doświadczenia.
   Przeczytajcie, a poznacie ...



      Jeśli np. na jednym końcu sali lekcyjnej rozpylamy dezodorant, to po pewnym czasie jego zapach jest odczuwalny na drugim jej końcu. Zaobserwowane zjawisko wytłumaczymy, jeżeli przyjmiemy, że dezodorant wydostaje się z pojemnika w postaci cząsteczek, które dostają się między cząsteczki powietrza. Cząsteczki powietrza i perfum są w ciągłym ruchu, wzajemnie się zderzają. Następuje samorzutne rozprzestrzenianie się cząsteczek dezodorantu między cząsteczkami powietrza.
   Zapewne niejednokrotnie używaliście herbaty "ekspresowej" czy porcjowanej w torebkach. Nawet jeśli nie mieszacie wody łyżeczką, po pewnym czasie przybiera ona barwę pomarańczową.
   Zjawisko parzenia herbaty wytłumaczymy, jeżeli przyjmiemy, że woda i esencja herbaty zbudowane są z cząsteczek, które pozostają w bezustannym ruchu. Wzajemne zderzenia tych cząsteczek powodują, że cząsteczki esencji dostają się pomiędzy cząsteczki wody. Następuje samorzutne rozprzestrzenianie się cząsteczek herbaty między cząsteczkami wody.
   Można by również wykonać doświadczenie polegające na zetknięciu ze sobą dwóch metalowych płytek (jednej wykonanej z ołowiu, a drugiej ze złota) i pozostawieniu ich w takim stanie na kilka lat. Po tym czasie można byłoby stwierdzić, że pewna niewielka liczba atomów złota znalazłaby się w płytce ołowianej, a pewna liczba atomów ołowiu w płytce ze złota. Oznacza to, że atomy złota samorzutnie dostały się między atomy ołowiu, a atomy ołowiu między atomy złota.

   Opisane powyżej samorzutne rozprzestrzenianie się cząsteczek jednego ciała między cząsteczkami drugiego ciała nazywamy dyfuzją. (Słowo "cząsteczka" oznacza atom, jon, cząsteczkę związku chemicznego itp.). Zjawisko to zachodzi w gazach, cieczach i ciałach stałych.

   Znanym wam zjawiskiem w przyrodzie jest zjawisko parowania. Mokra bielizna rozwieszona na sznurze po pewnym czasie staje ssucha. Kałuża, która powstała na jezdni po deszczu, po pewnym czasie "znika". Po wyjściu z basenu wasze ciało jest mokre, po krótkim pobycie "na słońcu" staje się suche.  To "znikanie" wody i innych cieczy wytłumaczymy tym, że niektóre z cząsteczek cieczy opuszczają ją, dostają się między cząsteczki powietrza i na skutek zderzeń z nimi oddalają się od cieczy. Liczba cząsteczek cieczy zmniejsza się. Po pewnym czasie może nastąpić jej całkowite wyparowanie, jak w przytoczonych przykładach.
   Aby dowiedzieć się na czym polegają ruchy Browna, które także potwierdzają słuszność podstawowych założeń teorii kinetyczno - molekularnej budowy ciał, proponuje wykonać doświadczenie.
   Do wykonania potrzebny będzie wam mikroskop, którym będziecie obserwować kroplę wody z niewielką ilością mleka. W mleku (jak wiecie) znajdują się grudki tłuszczu. Są one na tyle duże, że są dobrze widoczne już przy niezbyt dużym powiększeniu.
   Możemy zatem zaobserwować, że grudki te poruszają się ruchem chaotycznym, "zygzakowatym". Te ruchy grudek tłuszczu w wodzie, zwane ruchami Browna, tłumaczymy jako wynik ich zdarzeń z cząsteczkami wody, które pod mikroskopem nie są widoczne.

   Zauważcie, że przebieg omówionych zjawisk można wytłumaczyć, przyjmując istnienie cząsteczek oraz fakt, że są one w ruchu. Co więcej - udowodniono, że nie można przebiegu tych zjawisk wytłumaczyć inaczej. Wskazują one bezpośrednio na to, że cząsteczki istnieją i pozostają w bezustannym ruchu. Nie musimy więc bezpośrednio oglądać cząsteczek ciała za pomocą mikroskopu elektronowego, aby się o tym przekonać.
  
   Reasumując :

  

   Takie zjawiska, jak : dyfuzja, parowanie i ruchy Browna potwierdzają zatem słuszność podstawowych założeń teorii kinetyczno - molekularnej.







Artykuł jest z Zespół Szkół w Błędowie
http://www.bledow.edu.pl

Adres tego artykułu to:
http://www.bledow.edu.pl/modules.php?name=News&file=article&sid=1030